PRaktyczny Poradnik Indianisty

Mokasyny Indian Równin


Kiedy podróżnicy i osadnicy rozpoczęli inwazję na indiańskie tereny odkryli wkrótce, że ich ciężkie buty z twardymi podeszwami nie są odpowiednie do długich wędrówek. Kiedy buty nawilgły stawały się ciężkie i było niemożliwością wysuszenie ich w nocy. Suszenie na słońcu trwało kilka godzin i prawie zawsze pękała przy tym skóra. Odkryli wkrótce, że doskonałe do tych warunków jest noszenie mokasynów.

Słowo mokasyn pochodzi z jednego z języków używanych przez wschodnich Algonkinów - mockasin lub mawhcasin. Najczęściej sporządzano je z miękko wyprawionej skóry karibu, łosia lub jelenia. Indianie kalifornijscy i mieszkańcy Wybżeża Północno-Zachodniego prawie nie używali obuwia. Apacze nosili skórzane mokasyny z wysoką cholewką sięgającą do kolan, a u Navaho i Pueblo cholewka sięgała do połowy łydki.

Indianie z Równin używali zwykle dwóch odmian mokasynów: jednoczęściowych o miękkiej podeszwie, oraz dwuczęściowych, sporządzonych z miękkiej skóry na podbiciu i twardej niewyprawionej skóry na podeszwie (twarda podeszwa doskonale chroniła stopę przed ostrymi kamieniami i roślinami kolczastymi).

Kształt podeszwy oraz charakterystyczne wzory naszywane na mokasynach kolcami jeżozwierza lub paciorkami były indywidualne dla poszczególnych plemion.

Mokasyny dekorowano na rozmaite sposoby: oprócz wyszywania we wzory geometryczne lub kwiatowe - doszywano doń frędzle, kawałki kolorowego sukna, futro oraz malowano. Na południowych równinach charakterystycznymi motywami dekoracyjnymi były tzw. "dziurki od klucza" (keyhole) - bardzo charakterystyczne dla plemienia Crow

Kobiece i dziecięce mokasyny w zasadzie nie różniły krojem się od męskich. W starych czasach mokasyny te odróżniała ornamentyka jednak w okresie rezerwatowym te różnice zatarły się.
Zimowe mokasyny nieco luźniej przylegały do stopy i szyto je z wygarbowanej skóry odwróconej włosiem do wewnątrz.

W okresie kolonialnym Europejczycy szybko przyswoili sobie indiańskie mokasyny jako codzinne obuwie z uwagi na ich prosty krój i doskonałe dostosowanie do do właściwości terenu.

POTRZEBNE MATERIAŁY
Skóra, ścięgno lub mocna nić do zszycia, igły szewskie, jako ozdoby: koraliki, futerka, sukno, barwniki do skór

PRZYGOTOWANIE DO PRACY
Skóra - nie będe ukrywał, że najbardziej idealna na mokasyny jest ircha :) Jednak z braku możliwości finansowych lub załatwienia jej można użyć innej tańszej skóry np. dwoiny.
Podeszwy - jeśli decydujemy się na mokasyny dwuczęściowe musimy zaopatrzyć się w grube podeszwy. Można je wyciąć z jakijś starej torby albo kupić kawałek skóry w sklepie z przyborami szewskimi.
Ścięgna - są najlepsze do zszycia mokasynów, ale można je niestety dostać tylko za granicą. Zamiast nici można użyć mocnych lnianych nici (do kupienia w pasmanterii) lub użyć nici szewskich. Nici przed zszyciem należy koniecznie nawoskować. Słyszałem, że niektórzy do szycia mokasynów używali nici dentystycznych - są bardzo mocne i nawoskowane ale to raczej drogi interes :)
Igły - dobrze jest zaopatrzyć się w parę szewskich igieł i szydło do robienia dziurek zwłaszcza przy mokasynach dwuczęściowych. Doceniłem bardzo zakrzywioną w półkole, bardzo ostrzą szewską igłę podczas przyszywania podeszwy.
Jednoczęściowe - mokasyny polecam wszystkim, którzy niewiele w nich będą chodzić. Sa bardzo miękkie i nie nadają sie do chodzenia po kamieniach - za to są doskonałe do chodzenia po lesie. Wykrój jednoczęściowy jest bardzo stary i łatwiejszy w wykonaniu. Trzeba też zwrócić uwage na to że do ich wykonania musimy mieć większy kawałek skóry.
Dwuczęściowe - są odrobine trudniejsze w wykonaniu jednak ich ogromną zaletą jest gruba podeszwa - co sprawia, że są idealne na każdą drogę i warunki. Polecam wykonanie tych mokasynów jako pierwszych.

WYKRÓJ MOKASYNÓW JEDNOCZĘŚCIOWYCH

WYKRÓJ MOKASYNÓW DWUCZĘŚCIOWYCH

ZDOBIENIA MOKASYNÓW



Powrót do poradnika