PRaktyczny Poradnik Indianisty

Wstęp do wyszywanie koralikami


PODSTAWOWE PRZYBORY

KORALIKI
Koraliki występują w różnych rozmiarach i kolorach. Przy wyszywaniu można użyć różnych rozmiarów, jednak przy pracy na krośnie powinny być jednakowej wielkości.

Najlepiej kupować je w paczkach lub na kilogramy (o ile jest taka możliwość), można też kupić je w sznurach. Są trochę droższe, ale w Polsce najczęściej dostępne. Ludzie o silnych nerwach wykorzystują do pracy natrętnie sprowadzane do Polski mieszanki koralików tzw. zmiotki ( wszystkie kolory rozmiary i kształty oraz różne inne dziwne rzeczy). Dobrej jakości koraliki można nabyć w Łodzi, ul. Jaracza 30, (55 zł za kilogram przy zakupie powyżej 1kg - HURT - a w mniejszych ilościach: 80 zł/kg)

IGŁY
Tak samo jak: dobre koraliki trudno jest w Polsce kupić dobrą igłę. Najczęściej przywozi się je z Zachodu lub sprowadza ze Stanów Zjednoczonych, choć niektórzy mają szczęście znaleźć ją w pasmanterii, jak przysłowiową igłę w stogu siana. Co zmyślniejsi szlifują grube igły do odpowiednich rozmiarów. Specjalne karnety igieł do koralików zawierają igły długie, do pracy na krosnach i krótkie - do wyszywania. Przydają się też czasami igły kuśnierskie (trójkątne, o ostrych krawędziach) i tapicerskie (o tępym czubku) szczególnie gdy mamy do czynienia ze skórą. Najczęściej dostepne w pasmanteriach są igły chińskie (w miękkich zielono-srebrnych paczkach) - idealne do tkania są igły o rozmiarze 10 - a do wyszywania - 12.

NICI
Dość dobre do pracy z koralikami są nici bawełniane, ale z upływem czasu parcieją i cała praca może się rozsypać. Nie zaleca się też nici nylonowych (żyłka), gdyż są sztywne, trudno się nimi pracuje, a z czasem twardnieją i kruszą się. Najlepiej do tego celu nadają się nici syntetyczne - są mocne i trwałe. Występują w różnych grubościach i kolorach, co jest ich dodatkową zaletą. Można je nabyć w pasmanteriach lub w sklepach z przyborami szewskimi

WOSK PSZCZELI
Przed rozpoczęciem pracy należy nitkę nawoskować woskiem pszczelim (w ostateczności może być zwykła świeczka). Zabezpiecza to nitki przed wilgocią i zapobiega tworzeniu się węzełków.

KROSNO
Krosna wyrabiane są przemysłowo (niestety nie w Polsce). Można je otrzymać pisząc do różnych instytucji w USA zajmujących się sprzedażą wysyłkową. Można też je wykonać własnoręcznie, co robią nieraz sami Indianie, uważając, że krosno wykonane sposobem domowym jest o wiele praktyczniejsze. Wykonanie takiego krosna nie jest wcale trudne.
Przykładow krosna
Przykłady krosen wykonanych samemu

WYSZYWANIE

Jest to metoda naszywania koralików bezpośrednio na skórę lub materiał. Dawniej jako nici używano ścięgna (niektórzy robią to nadal). Dzięki użyciu ścięgien cała praca stawała się twarda, mocna i solidnie wykonana. Dziś do naszywania koralików używa się nici krawieckich (najlepiej stylonowych) przez co całość jest nieco luźniejsza ale i tak odznacza się niezłą jakością.

Ozdabiając ubranie, koraliki przyszywa się zwykle do jakiegoś podłoża (np. grube płótno), a dopiero potem do skóry. Naszywając je bezpośrednio na skórę należy pamiętać, że przy szyciu tworzy się w niej pełno dziurek, przez co staje się ona słabsza i może się W tym miejscu rozerwać.

Przy naszywaniu koralików stosuje się dwie podstawowe metody:
1. ŚCIEG NAKŁADANY (overlaid stitch lub spot stitch)
Dawniej bardzo szeroko rozpowszechniony i stosowany prawie przez wszystkich Indian. Tym ściegiem można wykonać wszelkie wzory, zarówno roślinne o zaokrąglonych konturach , typowe dla Indian Leśnych jak i wzory geometryczne - ulubione przez Indian Równin.

Ścieg nakładany - wersja stosowana przy wyszywaniu wzorów kwiatowych

Ścieg nakładany - wersja stosowana przy wyszywaniu wzorów geometrycznych

Przy naszywaniu koralików lepiej jest przed rozpoczęciem pracy narysować wzór na materiale. Najpierw wyszywa się wzór, a potem uzupełnia się tło.

2. ŚCIEG LENIWY (lazy stitch)
W tej metodzie rządki koralików przyszywa się do materiału równolegle.
Ścieg leniwy Ścieg Leniwy
Tutaj wzór na materiale rysuje się rzadko ale dobrze jest narysować sobie równoległe linie, według których równiej się wyszywa.

Indianie Crow cześciej używali ściegu nakładanego w swoich wyrobach (przede wszystkim wyszywając tła). Dosyć chętnie używali też ściegu leniwego oraz jego zmodyfikowaną wersję później nazwaną ściegiem Crow (Crow stitch). W metodzie tej szeregi koralików są dużo dłuższe i przymocowywane drugą nitką w określonych miejscach.
Ścieg Crow Ścieg Crow



Powrót do poradnika